Tarifler
Etiket: yapma
18 tarif bulundu
Antep Zingili
Zingil, Antep dahil Güneydoğu Anadolu'nun genelinde paylaşılan bir hamur tatlısı; sulu bir hamurun kaşıkla kızgın yağa bırakılıp kızartıldıktan sonra şerbete atılmasıyla yapılıyor. Antep'te de Ramazan ve özel günlerde hazırlanan, unutulmaya yüz tutan tatlılardan biri.
Antep Yapması
Yapma, ince bulgurun sıcak suda bekletilip un ve baharatla yoğrulduğu, yassı köfteler halinde kızartılan bir Antep mezesi. Çiğ köfteye benzeyen hamuru pişirilerek servis edilmesiyle ayrışıyor.
Sitti Simit Köftesi
"Simit" burada ekmek değil, bulgurun en ince elenmiş halinin yerel adı; irmik kadar ince bir doku taşıyor. Sitti simit köftesi yağlı köfteyle aynı yöntemle hazırlanıyor, tek fark kırılmış cevizin harca girmesi. Antep ve Kilis'in ortak mirası.
Közlenmiş Patlıcan Salatası
Ali Nazik'te patlıcan yoğurt ve kuşbaşının altında bir zemin görevi görüyordu. Burada patlıcan tek başına, üzerine hiçbir şey binmeden servis ediliyor; közün dumanlı tadını gölgeleyecek hiçbir katman yok.
Zeytinyağlı Yaprak Sarma
Zeytinyağlı sarmayı etli sarmadan ayıran şey sadece et olmaması değil, servis sıcaklığı. Etli sarma sıcak yenir, zeytinyağlısı soğutulup servis edilir; bu yüzden pişirdikten sonra kendi suyunda soğumaya bırakılması gerekiyor, erken açıp servis etmek tatların oturmasını engelliyor. Antep sürümünü diğer şehirlerden ayıran şey nar ekşisi ve isotun iç harca girmesi; klasik zeytinyağlı sarmanın tatlımsı yönü burada ekşi-hafif acı bir profile dönüşüyor.
Nohutlu Yağlama
Kıymalı yağlamanın etsiz kardeşi; nohut kabaca ezilip baharatlanınca dolgun bir iç harç oluşturuyor. Yufkanın ıslatılması kuralı burada da aynen geçerli, kuru yufka katlanırken kırılıyor.
Etli Çiğ Köfte
Bu tarif, bulgurlu sürümün asıl kaynağı olan geleneksel hali. Türkiye'de 2016'dan beri çiğ etli çiğ köftenin ticari üretimi ve satışı yasak; bunun sebebi estetik değil, gerçek bir gıda güvenliği riski. Uzun yoğurma ve bol baharat eti "pişirmiyor" — sadece tadını maskeliyor. Çiğ kırmızı ette E. coli, salmonella ve parazit riski gerçek ve yoğurmayla ortadan kalkmıyor. Bu tarifi buraya bilgi ve kültürel süreklilik için yazıyorum, önerme olarak değil. Yapacaksan aşağıdaki güvenlik notlarını atlama; atlarsan risk alıyorsun, ben ya da bu site değil. Kimin kesinlikle yapmaması gerekir: hamile, emziren, küçük çocuklar, yaşlılar, bağışıklığı düşük olanlar. Bulgurlu sürüm bu insanlar için de güvenli bir alternatif.
Jersey Sütünden Gouda Usulü Peynir
Bu peynir tulumun tam tersi bir mantıkla çalışıyor. Tulumda amaç hava almayan, sıkıştırılmış, keskin bir peynir; burada amaç yıkanmış tatlı bir teleme, düzenli kalıpta kademeli presleme ve tuzu dıştan alan bir salamura banyosu. Jersey sütü işi değiştiriyor. Standart sütten yüzde 5-6 daha yağlı olduğu için verim yüksek (10 litreden 1.3 kilogram civarı çıkıyor) ama teleme daha narin. Bu yüzden kesim standarttan biraz daha iri ve karıştırma çok daha nazik; amaç yağın peynir altı suyuna kaçmasını önlemek.
Ali Nazik
Ali Nazik'in gövdesi patlıcan ezmesi değil, közlenmiş patlıcan ezmesi. İkisi aynı şey değil: köz olmadan tabakta o dumanlı derinlik hiç oluşmuyor. Patlıcanı fırında değil doğrudan alevde ya da mangalda kabuğu simsiyah yanana kadar tutmak gerekiyor. İkinci katman sarımsaklı yoğurt, üçüncüsü kuşbaşı etin kendi yağında kavrulması, en üstte de cızırtılı tereyağı. Dört katman, dört ayrı sıcaklıkta hazırlanıp tabakta buluşuyor.
Limon Kabuğu Dolgulu Yeşil Zeytin
Portakallı sürümün aynı mantığı: kabuğun acılığını haşlayarak almak, kurutmak, zeytinin çekirdek boşluğuna doldurmak. Fark limonun burukluğunun daha keskin olması — kabuk kalınsa üç haşlama yetmiyor, dördüncüyü de yapmak gerekiyor. Limon seçimi de portakaldan farklı. İnce kabuklu sulu limon işe yaramıyor; kabuğu kalın Bodrum ya da yatak limonu tarzı olanlar gerekiyor, çünkü dolgu olacak olan kabuğun kendisi. Bir de acı biber var: limona portakaldan çok daha iyi oturuyor.
Ev Yapımı Pastırma
Pastırma bresaolanın yakın akrabası: ikisi de tek kas, ikisi de tuz ve zamanla kuruyor, ikisi de hiç pişmiyor. Ama pastırmayı ayıran iki adım var ve ikisi de atlanmıyor. Birincisi tazyik. Et kürlendikten sonra ağırlık altında preslenir; suyunu bırakır, yassılaşır ve lifleri sıkışır. Pastırmanın o dişe gelen yoğun dokusu buradan geliyor, kurumaktan değil. İkincisi çemen. Çemen otu unu, sarımsak ve kırmızı biberden yapılan bu macun sadece tat değil; etin yüzeyini kapatıp içerideki nemin yavaş ve dengeli çıkmasını sağlayan bir mühür. Geleneksel tarifte güherçile kullanılırdı; bugünkü karşılığı kür tuzu numara 2 ve aşağıda o var.
Ev Yapımı Mortadella
Mortadella'yı sucuktan ya da normal salamdan ayıran şey baharat değil, dokusu. Yağsız et buz suyuyla, sıcaklık hiç 12 dereceyi geçmeden pürüzsüz bir macuna dönüştürülüyor; içindeki beyaz yağ gözleri ise ayrı haşlanıp en sonda elle karıştırılıyor, makineye hiç girmiyor. Erimeden, keskin kenarlı kalmaları buradan geliyor. İkinci belirleyici geniş çap ve düşük ısı. Sosis kaynatılmaz; 80 derecelik suda ya da buharlı fırında, merkez 70 dereceyi görene kadar saatlerce pişirilir. Aslı domuz kürek eti ve gerdan yağıyla yapılıyor. Aşağıdaki ölçüler dana ve kuyruk yağı için; teknik birebir aynı, sonuç akrabası oluyor ama aynısı değil — dana emülsiyonu biraz daha sıkı, kuyruk yağı biraz daha mumsu.
Kuzu Cotto
İtalyanların prosciutto cotto tekniğinin özü üç adım: eti aromatik bir salamurada bekletmek, hava kalmayacak şekilde çok sıkı kalıplamak ve düşük ısıda narince pişirmek. Füme akrabasından farkı tam burada — duman yok, aromanın tamamı salamuradan geliyor. Trakya kıvırcığıyla yapıldığında defne, karanfil ve ardıç sütümsü kuzu etine yerleşiyor; ortaya pembe, sulu ve soğuk dilimlenebilen bir şey çıkıyor. Aktif iş bir saati bulmuyor ama takvim dört güne yayılıyor: iki gün salamura, yarım gün pişirme ve şoklama, bir gün buzdolabı presi.
Vişneli Çıtır Kırmızı Soğan
Bu garnitürün tek kuralı var: soğanlar ölmeyecek. Sadece hafifçe yumuşayıp parlak pembemsi rengini alacak, dişe geldiğinde hâlâ dirilik verecek. Üç dakikayı geçerse tarif kaybedilmiş demektir. Yumuşak bir etin ve kremamsı bir pürenin arasına giren o çıtırtı, tabağın son katmanı.
Vişneli Kuzu Glazesi
Bu glazeyi sıradan bir meyve sosundan ayıran şey, içine giren kuzunun kendi et suyu. Vişne suyu azaldıkça meyve şekeri ve asidi yoğunlaşıyor; kuzu suyunun umamisiyle birleşince sos etin üstünde duran bir tabaka olmaktan çıkıp etle bütünleşen bir ipek katmanına dönüşüyor. İkinci mesele sürüş biçimi: tek kalın kat değil, iki ince kat. Aralarında fırına girip her katın ayrı ayrı yapışması gerekiyor.
Çıtır Tırtıklı Patates
Donuk patatesin çıtır çıkmasını üç şey belirliyor: buzluktan çıktığı gibi yağa girmesi, yağın gerçekten sıcak olması ve baharatın atılma anı. Üçüncüsü en çok atlananı — baharat, patates soğumadan, üzerinde hâlâ mikro yağ tabakası dururken atılır.
Altın Zırhlı Kajun Tavuk
Kajun tavuğu sıradan bir kızartmadan ayıran iki şey var: eti una bulamadan önce asit banyosunda beklemek ve kaplamayı tek seferde değil çifte panelemeyle yapmak. Birincisi eti pamuk gibi yapıyor, ikincisi o tırtıklı ve kalın zırhı kuruyor. Üçüncü bir şey daha var ve en çok orada hata yapılıyor: kızarmış tavuk kağıt havluya konmaz. Havluda biriken buhar alttaki bütün çıtırlığı hamur eder.
Wok Tavada Et Tantuni
Tantuninin bütün sırrı iki yerde saklı: etin tavla zarı kadar minik doğranması ve etin yağla buluşmadan önce kendi suyunda pamuk gibi yumuşaması. Ayrı tencerede haşlamaya gerek yok — her şey tek wok tavada, etin bütün suyu kendi içinde kalarak oluyor.